Uniswap و تولید ارزش در پروتکل‌های صرافی غیر متمرکز

Uniswap که در نوامبر ٢٠١٨ در شبکه اصلی اتریوم (ETH) افتتاح شد، در حوزه توسعه پروتکل‌های صرافی غیرمتمرکز، نسبتا تازه وارد است. Uniswap علی‌رغم جدید بودن، در زمینه تسهیل مبادله ارزش، از دیگر پروژه‌های صرافی غیرمتمرکز مانند Bancor که در ٢٠١٧ آغاز به کار کرد، پیشی گرفته است.

0 77

بسیاری برای پروژه Uniswap هیجان زده هستند. ویتالیک بوترین (Vitalik Buterin)، از مدیران اتریوم، هیجان خود را از Uniswap ابراز کرد و با توجه به ترند شدن آن در توییتر رمز ارز، مشخص بود که او در این شادی تنها نیست. با توجه به سرمایه‎ای که به صورت اتریوم و توکن ERC20 در پروتکل‌های آن ذخیره شد، Uniswap از نظر سرعت رشد به یکی از سریع‌ترین پروتکل‌های مالی باز تبدیل شد.

 Uniswap و تولید ارزش در پروتکل‌های صرافی غیر متمرکز

عملکرد Uniswap

طراحی Uniswap متفاوت از مدل قدیمی سفارش حد (limit order) است، چون پروتکل برای هر جفت توکن ETH-ERC20 یک ذخیره نقدینگی ایجاد می‌کند.

هر ذخیره نقدینگی یک قرارداد هوشمند مبادله‌ای است که مقدار کمّی از ETH و توکن ERC20 را نگه می‌دارد. قرارداد مبادلاتی Uniswap مثل یک بازارساز اتومات (AMM) عمل می‌کند که نرخ مبادلاتی میان ETH و توکنERC20 را براساس مقدار نسبی هر توکن در ذخیره، معین می‌کند. کاربران به جای پر کردن سفارشات خرید و فروش، با ذخیره به صورت اضافه کردن یک توکن و حذف یکی دیگر، مبادله می‌کنند.

مثلا، یک ذخیره DAI/ETH ابتدا با ١۵٠،٠٠٠ DAI و ١،٠٠٠ ETH ، یک قیمت هدف ١۵٠ DAI/ETH را تعیین می‌کند. اگر کاربری قصد خرید ١٠،٠٠٠ DAI از ذخیره DAI/ETH را داشته باشد، مقدار ETH را در ذخیره افزایش داده و از DAI را کاهش می‌دهد، بنابراین، فشار کاهنده بر نرخ DAI/ETH اعمال کرده و قیمت DAI را افزایش می‌دهند.

 Uniswap و تولید ارزش در پروتکل‌های صرافی غیر متمرکز

نکته مهمی که باید مطرح شود این است که قیمت بستگی به اندازه سفارش نسبت به اندازه ذخیره DAI/ETH دارد. مدل بازارساز Uniswap همواره نقدینگی دارد، یعنی ذخیره‌ها هرگز تخلیه نمی‌شوند. برای درک بهتر جزئیات فرمول مدل بازارساز Uniswap، من مقاله Cyrus Younessi را پیشنهاد می‌کنم.

چرا Uniswap موفق است

موفقیت زودهنگام Uniswap می‌تواند بخاطر در اولویت قرار دادن غیرتمرکزگرایی و سادگی در طراحی آن باشد.

یکی از طراحی‌های هدفمند در Uniswap ، نبود یک مدل توکن است. برخلاف پروتکلی مثل Bancor که نقدینگی جمع آوری می‌کند، تهیه یک جفت تبادلاتی Uniswap به پر کردن فرمی در وبسایت یا سپرده گذاری توکن نیاز ندارد. به جای آن، کاربران می‌توانند با استفاده از ETH به عنوان ذخیره توکن، به راحتی جفت مبادلاتی بسازند. این ویژگی اصطحکاک را از بین برده و غیرمتمرکزگرایی را تقویت می‌کند.

طراحی Uniswap نسبت به دفاتر سفارش خارج زنجیره با واریزهای درون زنجیره، از هر نظر برتری ندارد، بلکه معاوضات و بهینه سازی های ویژه خود را دارد. همه چیز در Uniswap روی زنجیره است، بنابراین احتمال لو رفتن اطلاعات و برخورد سفارشات وجود دارد. این یعنی دیگران می‌توانند سفارشات را روی بلاک چین ببینند و براساس آن اطلاعات سرمایه‌گذاری کنند. علاوه بر این، سفارشات زیاد (به نسبت ذخیره نقدینگی) در Uniswap بخاطر مدل بازارساز آن که ضمانت قیمت قابل تبادل را می‌دهد، متحمل افت شدید قیمت می‌شود. با این وجود، بخاطر اینکه قراردادهای مبادلاتی روی زنجیره هستند، Uniswap کاملا غیرمتمرکز و بدون واسطه است. صرافی‌های Uniswap با فراهم کردن یک قیمت بدون نیاز به تحلیل در دفتر سفارش‌ها، برای کاربران غیرمتمرکز برای ارتباط راحت هستند.

تهیه‌کنندگان نقدینگی روی هر معامله‌ای که در صرافی Uniswap انجام می‌شود، ٠.٣ درصد کارمزد دریافت می‌کنند. این کارمزد براساس مقدار کلی نقدینگی ایجاد شده، توزیع می‌شود. از آنجایی که نقدینگی برای بازار حیاتی است، و صرافی‌های غیرمتمرکز برای رقابت با صرافی‌های متمرکز برای تولید نقدینگی تلاش می‌کردند، ٠.٣ درصد کارمزد، انگیزه ارزشمندی برای بازارسازان بوجود می‌آورد. در حال حاضر، این انگیزه نتیجه داده و منجر به زیاد شدن نقدینگی پروتکل شده است. این منجر به سیکل تقویتی می‌شود که بهره‌برداری از نقدینگی را تقویت می‌کند، لازم به اشاره نیست که ارزش افزوده افراد با اشتراک‌گذاری Uniswap باعث رشد آنی و جذب کاربر بیشتر، می‌شود.

کسب ارزش در پروتکل‌های تبادلی غیرمتمرکز

قصد Uniswap برای برداشتن توکن native (و مثال هایی مانند Hydro Protocol که پروتکل 0x را برای حذف توکن منشعب کرده است) ، نشان‌دهنده تکامل دانش آنها از اقتصاد توکن است.

بیش از یک سال پیش، در اوج هیاهوی عرضه اولیه سکه، اکثر پروتکل‌های رمز ارز تصمیم به گنجاندن توکن مخصوص با انتظار افزوده شدن به ارزش آن گرفتند. ولی بیشتر توکن‌ها تنها به عنوان بستری درون شبکه برای تبادل استفاده شدند، روشی که به نظر نمی‌رسد ارزشی پیدا کند و در دراز مدت باعث اختلاف خواهد شد.

0x مثال خوبی برای یک پروژه عالی با مدل توکن اشتباه است. بطور کلی، 0x زیرساخت رمزنگاری ارزشمندی است که توسط سرمایه‌گذاران رده بالایی پشتیبانی می‌شود. اما روش مشخصی برای ارزش‌گذاری توکن ZRX نیست و بحث زیادی بر سر این است که آیا در دراز مدت ارزشی پیدا خواهد کرد یا نه، حتی اگر 0x ارزش مبادلاتی زیادی را پایه‌گذاری کند.

کاربرد اولیه ZRX استفاده از توکن برای نظارت بر تصمیمات پروتکل است، اما توافقی برای نحوه ارزش‌گذاری آن نیست. این واقعیت که دفاتر سفارش با لایه‌برداری مجدد متمرکز و نقدینگی پایدار هستند، بر این مشکل می‌افزاید. برای شرکت‌هایی که براساس پروتکل 0x ساخته شده‌اند، توجیه جمع‌آوری سرمایه زیاد وقتی به راحتی با انشعاب پروتکل می‌توانند تغییرات دلخواه‌شان را ایجاد کنند، دشوار است. سوال کلیدی این است که، چه چیزی می‌تواند جلوی یکrelayer را زمانیکه صاحب فرانت اند یعنی کل روابط با مشتری شود، برای یکپارچه کردن عمودی بازار می‌گیرد؟ لازم به ذکر است که 0x در حال کار کردن روی روش‌های جمع‌آوری نقدینگی برای رفع این معضل است.

در نشست Multicoin، جسی والدن (Jesse Walden) از a16z ، بحث جالبی درخصوص چگونگی تفکر راجع به کسب ارزش در پروتکل‌های رمز ارز را مطرح کرد. اختلاف مهم میان پروتکل‌های پشتیبانی با تأثیرات شبکه‌ای اصلی، و پروتکل‌هایی است که بیشتر وابسته به کتابخانه نرم‌افزاری هستند. اگر 0x مثل یک کتابخانه نرم‌افزاری متن باز (open source) با دستورالعمل‌هایی درباره ساخت صرافی‌های غیرمتمرکز فعالیت کند، بدون اشتراک نقدینگی، به زحمت تأثیر شبکه‌ای خواهد داشت. برای یک relayer، این به معنای هزینه اندک برای انشعاب پروتکل است.

پروتکل‌هایی مثل Augur دلایل محکم‌تری برای کسب ارزش دارند. پروتکل Augur در پی کسب اجاره نیست و انگیزه‌های مشخصی برای نگه داشتن توکن REP native خود دارد؛ یعنی مشارکت در اعتبارسنجی نتایج وقایع حقیقی در قبال پاداش، که گزارش صادقانه با ایجاد انگیزش های اقتصادی تشویق می‌شود. انشعاب توکن REP به معنی خارج شدن از دریافت نقدینگی و امنیت ایجاد شده توسط گزارشگران شبکه است.

Uniswap دارد اثبات می‌کند که برای موفق بودن در حوزه صرافی غیرمتمرکز، همیشه نیازی به توکن native نیست. کاربرانی که کار ارزشی (نقدینگی) برای Uniswap فراهم می‌کنند، بخاطر تلاش‌هایشان پاداش می‌گیرند. استخرهای نقدینگی مشترک تاثیر شبکه تولید می‌کنند، اما توکن native برای نظارت بر سیستم لازم نیست.

تعدادی از پروژه های باکیفیتی مثل Dharma، dYdY و Compound در طراحی خود از توکن استفاده نمی‌کنند، و در عوض روی تبدیل تلاش‌هایشان به یک محصول خوب در پروتکل خود متمرکز هستند. این مسئله، علت دقت زیاد کارآفرینان برای انتخاب مدل توکن برای پروتکل رمز ارز خود را توضیح می‌دهد.

منبع

شاید از این مطالب هم خوشتان بیاید.

ارسال پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.