چگونگی برخورد صرافی OKEx با مسئله‌‌ دستکاری بازار

صرافی OKEx با حرف‌‌ و حدیث‌‌های منفی و اتهامات فراوانی در زمینه‌‌ دستکاری بازار رو‌‌به‌‌رو شد که ناشی از تصمیم این صرافی برای تنظیم تسویه‌‌ قراردادهای آتی بیت‌کوین‌‌ کش (BCH) در مدت هارد فورک مشهور به وجود آمد بودند. OKEx در روز 20 نوامبر به این اتهامات واکنش نشان داد و ضمن دفاع از تصمیم خود قول داد که اگر کار به دادگاه بکشد، مدارک خود را ارائه خواهد کرد. در این میان اما آنچه جلب توجه می‌‌کند آن است که در طی سال جاری این سومین بار است که صرافی OKEx نوسانات قیمتی عجیب و غریبی از خود نشان داده است.

0 83

صرافی OKEx در سال 2017 به عنوان بازوی بین‌‌المللی صرافی چینی اوکی‌‌کوین که تعطیل شده بنیان‌‌ گذاری گردید. داده‌‌های CoinMarketCap نشان می‌‌دهد که این صرافی در حال حاضر با مبادله‌‌ی روزانه‌‌‌‌ای به ارزش 1 میلیارد دلار به لحاظ حجم دومین بازیگر بزرگ جهان است. مرکز OKEx در بلیز (Belize) قرار دارد و مرکز عملیاتی آن نیز در هنگ کنگ است. در آوریل 2018 این شرکت کار حضور خود در کشور مالت را گسترش داد و دلیل آن را « اعتماد » به رویکرد دولت این کشور نسبت به ارزهای رمزنگاری شده عنوان کرد.

OKEx روی تجارت قراردادهای آتی (futures) تمرکز کرده است. قراداد آتی به شکلی از قرارداد گفته می‌‌شود که برای خرید و فروش با قیمت و تاریخ مشخص در آتی بسته می‌‌شود و به همین خاطر ابزار مدیریت ریسک را در اختیار سرمایه‌‌گذاران قرارداد قرار می‌‌دهد.

در 3 نوامبر 2017 شرکت OKEx تجارت قراردادهای آتی بیت‌کوین‌‌ کش (BCH) و اتریم (ETH) را آغاز کرد و این درحالی بود که شرکت مادر یعنی اوکی‌‌کوین (OKCoin) کار تجارت با قراردادهای آتی بیت کوین‌‌ را از سال 2014 انجام می‌‌داد.

نگاهی گذرا به OKEx، بازیگر اصلی تجارت قراردادهای آتی کریپتو

در دسامبر 2017 و پس از آنکه بورس گسترش یافته شیکاگو (CBOE) و بورس بازرگانی شیکاگو (CME) تجارت با قراردادهای آتی بیت کوین‌‌ (BTC) را وارد بازار بزرگ کردند، قراردادهای آتی کریپتو به شکل گسترده‌‌ای مورد توجه قرار گرفت.

اتهامات: دستکاری بازار، به روز کردن سیاست‌‌ها به صورت پنهانی و پشتیبانی از پست‌‌ها در شبکه‌‌های اجتماعی

در نوامبر 2014 و زمانی که هارد فورک بیت‌کوین‌‌ کش باعث به وجود آمدن دو بلاکچین جداگانه شده بود (BCH ABC و BCH SV به دنیا آمدند) OKEx به یکباره اقدام به تسویه‌‌ی زودهنگام قراردادهای بیت‌کوین‌‌ کش خود کرد تا به گفته‌‌ی خودش « از زیان‌‌های احتمالی به مشتریان در اثر نوسانات کوتاه مدت و کوشش‌‌های احتمالی برای دستکاری بازار پیشگیری کند ». به این ترتیب اندک زمانی پس از این اعلان، قراردادهای آتی BCH خیلی زود و با آخرین قیمت معامله در 14 نوامبر تسویه گردیدند.

شماری از سرمایه‌‌گذاران از این حرکت انتقاد کردند. آن‌‌ها مدعی بودند که در اثر این تصمیم OKEx زیان‌‌های هنگفتی دیده‌‌اند. یکی از این سرمایه‌‌گذاران اَمبر آی (Amber AI) بود؛ یک شرکت هنگ کنگی در حوزه‌‌ی کریپتو که تیان‌‌تیان کولاندر (Tiantian Kullander) بازرگان پیشین شرکت مورگان استنلی (Morgan Stanley) از جمله بنیان‌‌گذاران آن است. آن طور که در لینکدین (LinkedIn) آمده، این شرکت با انتشار مقاله‌‌ای در مدیوم (Medium) استدلال کرد که OKEx پیش از تسویه‌‌ی زودهنگام، با در نظر نگرفتن مرجع قیمت‌‌های بیت‌‌فاینکس (Bitfinex) قوانین شاخص تصویه را تغییر داده است. در 12 نوامبر و تنها دو روز پیش از رویداد، جزییات تکمیلی قضیه انتشار پیدا کرد. در این گزارش آمده است:

« OKEx تاریخ تسویه و قوانین تحویل را برخلاف موقعیت باز (open interest) در بازار تغییر داده و با این کار اعلان‌‌های پیشین خود را نقض نموده است. چنین اقدامی برای هر موقعیت فروش (short position) تعریف شده در قرارداد به منزله‌‌ی آن است که OKEx به صورت غیرمستقیم زیانی را بر مقدار فرضی تحمیل کرده و قرارداد را با 20% بالاتر از رقم منصفانه ارائه نموده است. اعلام بورس بازرگانی شیگاکو (CME) مبنی‌‌بر تسویه‌‌ی قراردادهای آتی ایی – مینی( S&P 500(E-Mini  براساس شاخص ترکیبی شانگهای (Shanghai Composite Index) در حین معامله نیز تفاوتی با اقدام OKEx ندارد ».

افزون بر این، امبر آی شرکت OKEx را متهم کرد که در 15 نوامبر و طی « ناپایدارترین بازه‌‌ی معاملاتی بیت‌کوین‌‌ کش در 9 ماه گذشته » به عمد در سیستم ثبت سفارش اختلال ایجاد کرده است. به گفته‌‌ی این شرکت کریپتو، افراد به دلیل وجود یک « باگ محدودیت سفارش » نمی‌‌توانستند سفارش‌‌های خود را ثبت کنند و این در حالی بود که OKEx به شکل گسترده در حال ادامه‌‌ی کار خود بود:

« داده‌‌های سطح – 2 ثبت شده در طی این بازه‌‌ی زمانی نشان می‌‌دهد که موتور تطبیق سفارش کار می‌‌کرده است. صرافی همچنان کارهای مراجعین را انجام می‌‌داده و فعال بوده، ولی به جز سفارشات خرید زیر بهترین پیشنهاد و سفارشات فروش بالای بهترین پیشنهاد، ثبت سفارش به کلی متوقف شده بود ».

امبر آی در ادامه اتهامات بیشتری را متوجه صرافی OKEx می‌‌کند و مدعی می‌‌شود این صرافی اسپانسر شرکتی به نام «هانی کامب فایننس» (Honeycomb Finance) است که کار آن انتشار پست‌‌هایی در راستای پشتیبانی از اهداف OKEx می‌‌باشد. امبر آی همچنین ادعا کرد که OKEx پیش‌‌تر اعلام کرده بود « کاربرانی که وام قابل توجه بیت کوین‌‌ گرفته اند […] مجبور به بازپرداخت BSV نیستند » ولی پس از تغییر بی‌‌ سروصدای این بیانیه یک دین BSV بر وام‌‌گیرندگان بیت‌کوین‌‌ کش خود تحمیل کرده است.

در ادامه‌‌ی بیانیه آمده که افراد درگیر در ماجرا در نهایت به خاطر هارد فورک بیت‌کوین‌‌ کش (BCH) « بیست و چهار میلیون دلار » زیان دیدند و ادامه می‌‌دهد:

« البته اتفاقات مربوط به هارد فورک بیت‌کوین‌‌ کش نشان دهنده‌‌ی دستکاری بازار، کلاهبرداری و فریبکاری است ».

برخی دیگر نیز در اعتراض به نحوه‌‌ی برخورد صرافی OKEx با هارد فورک BCH صدای خود را بلند کردند. کیااُو چانگ (Qiao Changhe) بنیان‌‌گذار شرکت فناوری‌‌های اجماع (Consensus Technologies) واقع در بیجینگ چین به خبرگذاری بلومبرگ گفت $700,000 زیان دیده است، زیرا موقعیت پوششی (hedging position) او در OKEx به یکباره و بدون تاثیرپذیری از قیمت‌‌های روز بازار بسته شده است. چانگ در این باره گفت:

« OKEx دارد اعتبار خود را از دست می‌‌دهد […] قراردادهای آتی آن به یک چیز بی‌‌ارزش تبدیل شده‌‌اند و نمی‌‌توانیم از آن‌‌ها برای پوشش استفاده کنیم ».

چانگ همچنین گفت که به خاطر این رویداد قصد دارد سرمایه‌‌ 5 میلیون دلاری خود در OKEx را کاهش دهد. بلومبرگ به چهار بازرگان دیگر اشاره می‌‌کند که نخواستند نامشان فاش شود ولی گفتند که می‌‌خواهند رابطه‌‌ی خود با صرافی OKEx را کاهش دهند یا به پایان برسانند. یکی از آن‌‌ها شکایتی تهیه کرده و به کمیسیون بورس و قراردادهای آتی هنگ کنگ (SFC) ارائه نموده است. سخنگوی این شرکت در پی تماس بلومبرگ از هرگونه اضهار نظر در این مورد خودداری کرد.

واکنش OKEx

شرکت OKEx در چند مورد درباره‌‌ی این رویداد اظهار نظر کرده است. این صرافی ابتدا استدلال خود را در یک پست وبلاگی شرح داد که اندکی پس از رخ دادن هارد فورک در 15 نوامبر منتشر گردید. OKEx در این پست می‌‌گوید دلیل جلو انداختن تاریخ تحویل « ناپایداری شدید و روشن نبودن سرنوشت نهایی » بوده است. این شرکت سپس در توضیح اورژانسی بودن این اقدام می‌‌گوید « هرگونه اظهار نظر زودهنگام ممکن است راه را برای دستکاری بازار هموار کند و به کاربران ما خساوت وارد نماید ».

پس از آن در 19 نوامبر، اندی چونگ (Andy Cheung) سرپرست اجرایی OKEx دیدگاه خود را اینگونه نسبت به بلومبرگ ابزار کرد:

« پس از بررسی سناریوهای مختلف، ما تصمیم گرفتیم که تسویه‌‌ی زودهنگام منصفانه‌‌ترین و منطقی‌‌ترین راه برای نگه داشتن ثبات و نظم بازار است ».

OKEx در روز 20 نوامبر در مقاله‌‌ی مدیوم (Medium) به طور مستقیم امبر آی را خطاب قرار داد. صرافی ابتدا ادعا کرد:

« پروفایل موسسه‌‌ای از مشتری‌‌ای به نام امبر آی در اختیار ندارد و در حالی که امبر آی مدعی است مقر این شرکت در هنگ کنگ قرار دارد، با توجه به قوانین و مقررات محلی، OKEx به هیچ مشتری‌‌ای در هنگ کنگ خدمات نمی‌‌دهد ».

حساب کاربری مورد ادعای امبر آی در OKEx یک حساب شخصی بود که محل آن به هنگ کنگ نسبت داده نشده بود و در گزارش اطلاعات KYC (شناخت مشتری) وجود نداشت. این مساله را OKEx مدتی بعد افشا کرد و گفت: « امبر آی از یک حساب شخصی در OKEx بهره برده و مدعی مدیریت آن در زمان تحویل زودهنگام است ».

مهم‌‌تر اینکه صرافی OKEx هرگونه دستکاری را انکار نمود و اعلام کرد: « بیانیه‌‌های امبر آی آسیب‌‌های شدیدی به شهرت و اعتبار OKEx وارد کرده است. بیشتر کاربران ما از تصمیم ما برای تحویل زودهنگام قرارداد‌‌های آتی BCH پشتیبانی می‌‌کنند ». این صرافی همچنین اظهار داشت که آماده است در دادگاه به این ادعاها پاسخ دهد:

ما مدارک مورد نیاز دادگاه را آشکار می‌‌کنیم که ثابت می‌‌کند OKEx در تجارت مطرح شده در زمان مقتضی دست نداشته است. ما تاکید فراوان داریم که هرگز بر ضد منافع مشتریان خود تجارت نمی‌‌کنیم و اقدام به دستکاری بازار نکرده و نخواهیم کرد

رویداد‌‌هایی پیشین در مورد صرافی OKEx و ناهنجاری‌‌های قیمتی که در این سال رخ داد: تهدید بازرگان به خودکشی، سقوط قیمت

دسته‌‌کم دو رویداد مشابه دیگر در سال 2018 رخ داده که ردپای OKEx در آن‌‌ها دیده می‌‌شود. نخست، افت قیمت عجیب در 30 مارس که طی آن نمودهای BTC/USD در قراردادهای آتی سه ماهه‌‌ی اعلام شده از سوی صرافی OKEx به میزان چشمگیری کمتر از بقیه‌‌ی بازار بود. در آن زمان فیلمی در توییتر دست به دست می‌‌شد که در آن یکی از مشتریان OKEx که گویا در این ماجرا 11 میلیون یوآن (1.75 میلیون دلار) زیان دیده بود در دفتر مرکزی صرافی در هنگ کنگ، مدیرعامل را تهدید به خودکشی با خوردن سم می‌‌کرد. صرافی این ماجرا را به گردن کاربران انداخت که « بدون در نظر گرفتن هزینه‌‌ها » شمار زیادی از قراردادها را بسته‌‌اند.

صرافی در بیانیه‌‌ای خطاب به مشتریان اعلام کرد: « OKEx حق دارد نسبت به تمامی رفتارهای غیراخلاقی از جمله دستکاری خرابکارانه‌‌ی قیمت‌‌ها، نفوذ خرابکارانه در سیستم‌‌های معاملاتی، محدویت‌‌های معامله، بستن حساب‌‌ها و غیره هشدار دهد ». OKEx همچنین تایید کرد دوره‌‌ی اختلال به پایان رسیده و عملیات‌‌های معاملاتی عادی صرافی به زودی از سر گرفته خواهد شد.

در ماه آگوست OKEx با رویداد دیگری مواجه شد. این روند که آغازگر آن یک بازرگان ناشناس بود با نوسانات شدید در بازار همراه شد که در پی آن بخش بزرگی از تجارت قراردادهای آتی بیت کوین‌‌ به ارزش 416 میلیون دلار نقد گردید. صرافی اعلام کرد:

با توجه به اندازه‌‌ی بی‌‌سابقه‌‌ی سفارش یعنی 4,168,515 قرارداد، صرافی دست به اقدام پیش‌‌گیرانه زد و توضیح داد که تیم ریسک OKEx چندین بار از مشتریان خواسته برای کاهش کلی ریسک‌‌های بازار بخشی از موقعیت‌‌های خود را ببندند. با این وجود مشتریان همکاری نکردند؛ به همین خاطر تصمیم گرفتیم حساب مشتریان را مسدود کنیم تا از ادامه‌‌ی افزایش موقعیت‌‌ها جلوگیری نماییم ... متاسفانه مدت کوتاهی پس از آن قیمت بیت کوین‌‌ سقوط کرد و منجر به نقدی‌‌سازی حساب‌‌ها شد

OKEx می‌‌گوید پس از این اتفاق 2,500 BTC (در آن زمان به ارزش 18.5 میلیون دلار) به یک صندوق بیمه تزریق کرده تا از زیان‌‌های ناشی از معاملات نقدی‌‌سازی اجباری بکاهد. ولی پس از آن آشکار شد که OKEx به جز این پوشش بیمه‌‌ای هیچ مبلغی فراهم نکرده تا بازرگانان از آن به عنوان بهبود ماحصل قرادادهای آتی خود استفاده کنند. به جای آن در چنین مواردی رویکردی به نام « بازگیری همگانی » (socialized claw-back) را در پیش گرفته، یعنی زیان‌‌های ناشی از سفارش‌‌های ثبت نشده به وسیله‌‌ی بازرگانان طرف مقابل جبران می‌‌شود. در این نمونه‌‌ی مشخص، برخی از بازرگانان 18 درصد از سود خود را در نتیجه‌‌ی این رویکرد از دست دادند.

بیانیه‌‌ رسمی OKEx به تدابیری اشاره دارد که این صرافی « برای پیشگیری از بروز موارد مشابه » در پیش گرفته تا مدیریت ریسک را بهبود بخشد و جوی دستکاری احتمالی را بگیرد. اندی چونگ، سرپرست اجرایی OKEx در کامنتی که در آن زمان برای کوین تلگراف (Cointelegraph) نوشت مدعی شد که این ماجرا «درس با ارزشی به او و OKEx داده است».

شاید از این مطالب هم خوشتان بیاید.

ارسال پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.